Op vakantie met een kind met autisme: zo bereidt u zich goed voor

Vakantie is voor veel gezinnen een moment om naar uit te kijken. Even weg uit de dagelijkse routine, nieuwe plekken ontdekken en samen ontspannen.

Voor ouders van kinderen met autisme kan dat anders voelen. Waar vakantie voor de één ontspanning betekent, kan het voor een kind met autisme juist spanning en onrust opleveren. Nieuwe omgevingen, een ander ritme en onverwachte situaties kunnen uitdagend zijn.

Dat betekent niet dat vakantie geen goed idee is maar wel dat het om een andere aanpak vraagt. We spraken met hoofdbehandelaar Melek Cetin, die sinds 2019 werkzaam is bij Raeger. Zij geeft u graag tips om de vakantie zo ontspannen mogelijk te laten verlopen, voor u en uw kind.

Prikkel dempende hulpmiddelen

Op vakantie valt de vertrouwde omgeving weg en komen er veel nieuwe prikkels bij voor uw kind. Denk bijvoorbeeld aan het geluid van een opstijgend vliegtuig, drukke luchthavens, onbekende geluiden op een camping of het slapen in een ander bed. Deze prikkels kunnen overweldigend zijn.

“Als uw kind gevoelig is voor geluid of voor visuele prikkels, kan het helpen om een koptelefoon of een zonnebril mee te nemen op vakantie”, aldus Melek Cetin. Met de juiste voorbereiding kunt u een deel van deze spanning al wegnemen.

Voorbereiding en visuele ondersteuning

Een goede voorbereiding is essentieel. Door vooraf al zoveel mogelijk duidelijkheid te geven, helpt u uw kind om de vakantie beter te overzien. Vertel ruim van tevoren waar u naartoe gaat en wat de plannen voor de vakantie zijn.

Veel kinderen met autisme hebben baat bij visuele ondersteuning. Door bijvoorbeeld foto’s of video’s van de bestemming te laten zien, wordt de nieuwe omgeving minder onbekend. Ook een aftelkalender kan helpen om overzicht te creëren en toe te werken naar het moment van vertrek.

Daarnaast kan het gebruik van pictogrammen helpen om de dagplanning inzichtelijk te maken. Op de website van Sclera kunt u gratis picto’s downloaden, die u eventueel kunt lamineren zodat ze makkelijk mee te nemen zijn op vakantie. Door samen de dag visueel door te nemen, ontstaat er meer houvast. Zoals Melek aangeeft: “Hoe voorspelbaarder het wordt, hoe meer ruimte er ontstaat voor ontspanning.”

Ook meenemen van vertrouwde spullen uit de eigen omgeving kan veel comfort bieden. Denk aan een eigen kussen, een knuffel of vertrouwd speelgoed.

Volg het tempo van uw kind

Eenmaal op bestemming is het belangrijk om verwachtingen los te laten. Waar u misschien hoopt op volle dagen met activiteiten, helpt het vaak om het tempo van uw kind te volgen. Door goed te kijken naar de signalen van uw kind, kunt u overprikkeling voorkomen.

Het is belangrijk om voldoende rustmomenten in te lassen. Na bijvoorbeeld een half uur winkelen kan het al helpend zijn om een moment van ontprikkeling in te bouwen. Dit kan betekenen dat uw kind zich even terugtrekt op de kamer, buitenspeelt of tot rust komt door muziek te luisteren met een koptelefoon. “Kijk vooral naar wat uw kind helpt om tot rust te komen,” adviseert Melek.

Meer begrip en ondersteuning onderweg

Voor sommige ouders kan het daarnaast prettig zijn om gebruik te maken van de Hidden Disabilities Sunflower keycord. Dit is een keycord waarmee zichtbaar wordt dat iemand een onzichtbare beperking heeft, wat kan zorgen voor meer begrip en extra ondersteuning, bijvoorbeeld op luchthavens.

U kunt deze keycord bestellen via de officiële website van Hidden Disabilities. In sommige gevallen kunt u de keycord ook aanvragen via uw eigen gemeente; informeer hiervoor bij uw gemeente.

Het hoeft niet perfect

Misschien wel het belangrijkste om te onthouden, is dat vakantie niet perfect hoeft te zijn. Het is oké als dingen anders lopen dan gepland. Het is oké als u moet aanpassen of eerder teruggaat naar de accommodatie. Juist door die ruimte te nemen, ontstaat er vaak meer rust en daarmee ook meer plezier.

Vakantie met een kind met autisme vraagt misschien wat meer voorbereiding en flexibiliteit, maar het kan ook juist hele mooie momenten opleveren. Door te focussen op dat wat wél lukt, ontstaat er ruimte om samen te genieten. En uiteindelijk is dat waar het om draait.